De rol van de icc´er in Coronatijd

Als me op zondagavond 15 maart het nieuws bereikt dat de basisscholen sluiten vanwege de uitbraak van het coronavirus, gaat er van alles door me heen. Drie weken thuiswerken zonder direct contact met leerlingen, hoe gaan we dat doen? De eerste crisisoverleggen starten meteen. Hoe gaan we alle leerlingen bereiken? En hoe gaan we het onderwijs zo inrichten dat alle leerlingen er ook optimaal gebruik van kunnen maken? Als interne cultuurcoördinator voel ik meteen een spagaat: Ik maak me sterk voor cultuuronderwijs binnen onze school en toch lijkt dat nu acuut naar de achtergrond te verschuiven. Alle aandacht gaat naar rekenen, taal en spelling.

girl-in-pink-and-white-shirt-sitting-beside-brown-wooden-4143795

Terwijl wij ons in het team vooral buigen over hoe we onderwijs gaan aanbieden, zie ik overal initiatieven voor online cultuureducatie ontstaan. Op social media worden massaal artikelen gedeeld en intussen krijg ik van collega’s en vrienden ook de nodige ´leuke´ culturele initiatieven aangereikt.

Mijn eerste reactie is: wat mooi om te zien dat er zoveel mogelijk is in een tijd waarin opeens alles anders wordt. Maar ik word ook een beetje zenuwachtig van al die digitale mogelijkheden. Als icc´er moet ik hier natuurlijk iets mee. Maar wat is de beste keuze uit het aanbod voor onze school? En hoe kan ik als icc´er dat digitale thuisonderwijs het beste ondersteunen? Ik krijg het gevoel dat ik mee moet in de sneltrein en verzamel in mijn enthousiasme al het toegestuurde aanbod. Maar het is teveel. Ik druk de pauzeknop in, want er zijn organisaties, zoals het LKCA, die alle voorbeelden al onder elkaar zetten. Het aanbod is er, nu komt het aan op keuzes maken.

Na de hectiek van de eerste weken waarin de focus vooral lag op het wegwijs worden in onderwijs op afstand en het enorme aanbod aan digitale cultuureducatie, deed ik een stapje terug. Ik besloot terug te gaan naar onze basis en pakte de visiestukken van onze school erbij. “Op onze school leren we kinderen dat ze deel uitmaken van een groter geheel en hier ook een bijdrage in hebben. Creërend vermogen staat hierbij centraal.” Las ik onder andere terug. Het leverde een mooi moment van bezinning op en de conclusie dat die visiestukken juist in crisistijd een stevig fundament kunnen zijn om op te voort bouwen.

In april was de start gepland van een schoolproject over communicatie in samenwerking met twee dramadocenten. De twee grootste doelen van dit project waren het vergoten van de leerkrachtvaardigheden en het stimuleren van het creërend vermogen van de leerlingen. Ik nam contact op met de dramadocenten om samen een vorm te vinden waarin het project wel door kon gaan. Dat is gelukt. De theaterdocenten hebben per week een inspiratie- en instructiefilmpje gemaakt voor de verschillende groepen. We zijn een zogenaamd padlet gestart, een digitaal prikbord, waarop de leerlingen hun uitwerking in de vorm van een foto of geluidsopname zelf kunnen uploaden. Door op deze manier een online element toe te voegen kan cultuureducatie in deze periode voor de leerlingen toch doorgaan. Voor de leerkrachten hebben we besproken dat zij ook met de opdrachten meedoen, zodat ze net zo goed onderdeel blijven van het creatief proces. Met het aanpassen van de geplande projecten voorkomen we de noodsprong nu losstaand cultuuraanbod te moeten maken.

Zo´n ingreep is natuurlijk makkelijker bedacht dan gedaan. Meteen kwamen we voor uitdagingen te staan: hoe kunnen leerlingen bijvoorbeeld opdrachten zelfstandig thuis uitvoeren en hoe gaan we die dan beoordelen? Zomaar een filmpje opsturen? Heeft dat zin? Hoe zorg je ervoor dat de opdracht en het proces dat je voor ogen hebt ook echt overkomt bij de leerlingen?

Zo werken de leerlingen in deze quarantainetijd aan de input voor het reguliere cultuuronderwijs dat we oppakken zodra de scholen weer opengaan.

Om een antwoord te kunnen geven op deze uitdagingen hebben we opnieuw de visie van de school als uitgangspunt gebruikt. Voor de ouders en leerlingen zijn de verwachtingen van de school helder geformuleerd. Zo is ons cultuuraanbod niet vrijblijvend bedoeld. De school vindt het een belangrijk deel van het curriculum, dus we verwachten dat de opdrachten die we bedacht hebben allemaal gemaakt worden. Dat is een prachtige doelstelling, die we juist moeten proberen vast te houden ook al werken de kinderen vanuit huis. Het materiaal van de padlet  kunnen we bij hervatting van de lessen gebruiken om over deze periode in gesprek te gaan. Zo werken de leerlingen in deze quarantainetijd aan de input voor het reguliere cultuuronderwijs dat we oppakken zodra de scholen weer opengaan.

Cultuureducatie wordt niet ondergesneeuwd door rekenen, taal en spelling als jij als icc´er aan de slag gaat met het aanbod dat al gepland stond en dat aan de huidige omstandigheden weet aan te passen. Het blijft passen en meten deze tijd, maar zeker voor icc´ers is er een belangrijke rol weggelegd om juist nu te zorgen dat cultuureducatie de leerlingen bereikt.

Op veel vragen die nu spelen hoef je als icc´er of als school niet per se zelf het antwoord te vinden.  Adviseurs van Cultuur Oost kunnen bijvoorbeeld helpen bij het selecteren van online cultuureducatie die aansluit bij de visie van de school, of bij geplande (CMK-)projecten. Hoe zet je al dat prachtige materiaal het beste in en hoe zorg je dat leerlingen er zoveel mogelijk zelfstandig mee aan de slag kunnen? We helpen je graag verder. Neem contact op met Anneke Mengerink.

Topics

Advies Onderwijs
Anneke Mengerink

Contact

Anneke Mengerink

Als adviseur ondersteun ik schoolbesturen bij de ontwikkeling van een visie op cultuureducatie en ik werk met teams aan de ontwikkeling van kunstonderwijs.

Stel een vraag